Αν το παιδί σου κάνει αυτά τα 8 πράγματα, κάτι κάνεις πολύ σωστά ως γονιός

Πώς καταλαβαίνουμε ότι ένα παιδί αναπτύσσεται συναισθηματικά με υγιή τρόπο; Σύμφωνα με την κλινική ψυχολόγο Lindsay C. Gibson, συγγραφέα του βιβλίου «How to Raise an Emotionally Mature Child» και με περισσότερα από 30 χρόνια εμπειρίας, η απάντηση βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο το παιδί μαθαίνει σταδιακά να διαχειρίζεται τα συναισθήματά του, τις σχέσεις του με τους άλλους και όσα συμβαίνουν γύρω του.

Ένα παιδί που ωριμάζει συναισθηματικά έχει περισσότερες πιθανότητες να γίνει ένας ενήλικας που μπορεί να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες της ζωής, να προσαρμόζεται στις αλλαγές, να λύνει προβλήματα και να δημιουργεί ουσιαστικές, μακροχρόνιες σχέσεις.

Και μπορεί να ακούγεται σαν κάτι που αφορά το μακρινό μέλλον, όμως τα θεμέλια μπαίνουν από τώρα. Η υπομονή, η προσοχή και η αγάπη που δείχνουν οι γονείς στα παιδιά τους αποτελούν σημαντική βάση για την ανθεκτικότητα που θα χρειαστούν μεγαλώνοντας.

Ποια είναι, λοιπόν, τα σημάδια ότι ένα παιδί είναι ήδη συναισθηματικά ώριμο ή βρίσκεται στον δρόμο προς αυτή την κατεύθυνση;

1. Έχει ζωντάνια και συμμετέχει με ενθουσιασμό

Ένα παιδί που εξελίσσεται συναισθηματικά δείχνει ενθουσιασμό για όσα το ενδιαφέρουν. Παίζει με δημιουργικότητα, βυθίζεται σε αυτό που κάνει και αναζητά ευχάριστες εμπειρίες.

Αυτή η αστείρευτη ενέργεια μπορεί κάποιες φορές να κουράζει τους γονείς, όμως αποτελεί ένα σημαντικό εφόδιο που θα το βοηθήσει να διατηρεί τη διάθεση και την κινητικότητά του και στην ενήλικη ζωή.

Τι μπορείτε να κάνετε: Αφήστε χώρο στις ιδέες του παιδιού. Ακούστε το, ακόμη κι αν τελικά η απάντησή σας είναι «όχι». Το σημαντικό είναι να γνωρίζει ότι μπορεί να μοιράζεται μαζί σας τις σκέψεις και τα σχέδιά του χωρίς να αισθάνεται ότι θα του κόψετε αμέσως τον ενθουσιασμό.

2. Αποκτά όλο και μεγαλύτερη αυτογνωσία και ενσυναίσθηση

Καθώς μεγαλώνουν, τα παιδιά αρχίζουν να καταλαβαίνουν καλύτερα τι αισθάνονται και τι συμβαίνει μέσα τους. Αυτή η αυτογνωσία σταδιακά μετατρέπεται σε μεγαλύτερη κατανόηση για τους άλλους και σεβασμό για τη διαφορετική άποψη.

Τι μπορείτε να κάνετε: Είναι πιο απλό απ’ όσο ακούγεται. Τα παιδιά μαθαίνουν να ενδιαφέρονται για τα συναισθήματα των άλλων όταν βλέπουν ότι κι εσείς ενδιαφέρεστε πραγματικά για τα δικά τους.

3. Υπερασπίζεται τον εαυτό του, αλλά μπορεί να συζητήσει

Ένα παιδί που ωριμάζει συναισθηματικά δεν φοβάται να πει τη γνώμη του ή να υπερασπιστεί αυτό που πιστεύει. Ταυτόχρονα, όταν του δίνετε επιλογές και του εξηγείτε το «γιατί», μπορεί να συνεργαστεί και να βρει έναν κοινό δρόμο.

Τι μπορείτε να κάνετε: Δώστε αξία στη φωνή του παιδιού, ακόμη κι όταν δεν πρόκειται να αλλάξετε γνώμη. Έτσι του δείχνετε ότι έχει δικαίωμα να εκφράζεται, ενώ παράλληλα του μαθαίνετε πώς να διαχειρίζεται μια διαφωνία με σεβασμό.

4. Αναζητά την τρυφερότητα και δεν φοβάται να δείξει την ευάλωτη πλευρά του

Ένα παιδί που αισθάνεται ασφάλεια μέσα στη σχέση με τους γονείς του δεν φοβάται να δείξει ότι είναι ευάλωτο. Ξέρει ότι μπορεί να μιλήσει για όσα νιώθει πραγματικά και να ζητήσει αγάπη, παρηγοριά και στήριξη.

Αυτό ισχύει ακόμη και στην εφηβεία, αρκεί οι γονείς να σέβονται την αυτονομία και την ιδιωτικότητά του.

Τι μπορείτε να κάνετε: Δείξτε του ότι τα συναισθήματά του έχουν αξία. Μην τα υποτιμάτε και μην τα ακυρώνετε. Όταν ένα παιδί νιώθει ότι το παίρνετε στα σοβαρά, μαθαίνει ότι η συναισθηματική εγγύτητα μπορεί να είναι κάτι ασφαλές και όμορφο.

5. Μαθαίνει να εκφράζει και να διαχειρίζεται καλύτερα τα συναισθήματά του

Μεγαλώνοντας, τα παιδιά αρχίζουν να αντιμετωπίζουν τα δύσκολα συναισθήματα χωρίς να καταρρέουν ή να κατηγορούν αμέσως τους άλλους. Η αντοχή τους στο στρες αυξάνεται και σταδιακά αποκτούν περισσότερη υπομονή.

Μπορούν να καταλάβουν γιατί έχουν θυμώσει και με ποιον, αλλά μαθαίνουν να μη γίνονται προσβλητικά ή αγενή. Αναγνωρίζουν ότι τα συναισθήματά τους είναι δικά τους, αλλά καταλαβαίνουν επίσης ότι ο τρόπος με τον οποίο μιλούν και συμπεριφέρονται επηρεάζει τους γύρω τους. Μαθαίνουν, δηλαδή, να διαφωνούν χωρίς να επιτίθενται.

Τι μπορείτε να κάνετε: Δώστε τους την ασφάλεια ότι θα ακούσετε τη δική τους πλευρά και θα προσπαθήσετε να καταλάβετε πώς νιώθουν. Έτσι μειώνεται η ανάγκη να εκφράσουν τον θυμό ή την απογοήτευσή τους μέσα από έντονες αντιδράσεις ή έμμεσες συμπεριφορές.

6. Ανακαλύπτει και ακολουθεί τα δικά του ενδιαφέροντα

Όσο το παιδί αποκτά πιο ξεκάθαρη προσωπικότητα, αρχίζει να ακολουθεί την περιέργειά του. Θέλει να μαθαίνει, να δοκιμάζει πράγματα και να βάζει τους δικούς του στόχους.

Μπορεί να αγαπά το παιχνίδι, να φτιάχνει κατασκευές, να συλλέγει αντικείμενα ή να οργανώνει τα δικά του μικρά σχέδια και projects.

Τι μπορείτε να κάνετε: Αν το παιδί έρχεται σε εσάς γεμάτο ιδέες και μεγάλα σχέδια, πιθανότατα κάνετε ήδη κάτι πολύ σημαντικό: του δίνετε χώρο να καλλιεργεί τη δημιουργικότητα και την αυτοπεποίθησή του.

7. Είναι ανεξάρτητο όσο ταιριάζει στην ηλικία του

Ένα παιδί που ωριμάζει συναισθηματικά αρχίζει να δοκιμάζει τις δικές του ιδέες για να λύσει προβλήματα. Δεν φοβάται τόσο πολύ να κάνει λάθος, γιατί καταλαβαίνει ότι και τα λάθη αποτελούν μέρος της προσπάθειας.

Τι μπορείτε να κάνετε: Ακόμη κι αν κάποιες φορές ζητά περισσότερη ανεξαρτησία απ’ όση είναι έτοιμο να έχει και χρειάζεται να βάλετε όρια, δείτε και τη θετική πλευρά. Το παιδί αισθάνεται αρκετά σίγουρο ώστε να ανοίξει τα φτερά του, να δοκιμάσει και να αντιμετωπίσει νέες προκλήσεις.

8. Ο τρόπος που σκέφτεται γίνεται πιο σύνθετος και ευέλικτος

Τα παιδιά που αναπτύσσονται συναισθηματικά αρχίζουν να καταλαβαίνουν ότι η ζωή δεν είναι πάντα «άσπρο ή μαύρο». Παρατηρούν τη σχέση αιτίας και αποτελέσματος, σκέφτονται τι μπορεί να συμβεί στη συνέχεια και αρχίζουν να υπολογίζουν διαφορετικές παραμέτρους μιας κατάστασης.

Με άλλα λόγια, η σκέψη τους γίνεται πιο σύνθετη και ευέλικτη. Μπορούν να αλλάξουν οπτική, να προσαρμοστούν και να δουν ότι μπορεί να υπάρχουν περισσότερες από μία απαντήσεις.

Τι μπορείτε να κάνετε: Μοιραστείτε μαζί τους τον δικό σας τρόπο σκέψης και ενθαρρύνετέ τα να φαντάζονται διαφορετικές πιθανές εξελίξεις. Κάντε το σαν παιχνίδι: «Τι θα γινόταν αν…;». Όταν ένα παιδί μαθαίνει να κοιτάζει ένα ζήτημα από διαφορετικές πλευρές, καλλιεργεί έναν πιο ευέλικτο και σύνθετο τρόπο σκέψης.