Όποιος έχει περάσει έστω και λίγο χρόνο με ένα νήπιο ή ένα μικρό παιδί γνωρίζει καλά ότι τα μικρά παιδιά επεξεργάζονται τα συναισθήματά τους μέσα από ξεσπάσματα, αγγλιστί Tantrums!
Θύμωσε που έπρεπε να φύγει από το πάρκο; Ξέσπασμα.
Στενοχωρήθηκε επειδή έφυγε η γιαγιά; Ξέσπασμα.
Υπερενθουσιάστηκε μετά από μια γεμάτη μέρα στο ζωολογικό κήπο; Ξέσπασμα.
Τα ξεσπάσματα είναι αναπόφευκτο κομμάτι της γονεϊκότητας. Ο τρόπος όμως που τα διαχειριζόμαστε μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά. Το να έχουμε μια στρατηγική από πριν μας βοηθά να παραμείνουμε ήρεμοι και αυτό με τη σειρά του στέλνει στο παιδί ένα πολύ σημαντικό μήνυμα. Ότι τα συναισθήματά του είναι ασφαλή και ότι είμαστε δίπλα του ό,τι κι αν συμβεί.
Υπάρχουν δύο βασικά είδη ξεσπασμάτων, εκείνα που συμβαίνουν στο σπίτι και εκείνα που συμβαίνουν σε δημόσιους χώρους. Το καθένα χρειάζεται διαφορετική προσέγγιση.
Πως θα διαχειριστείτε τα ξεσπάσματα στο σπίτι
Όταν ένα ξέσπασμα ξεκινά στο σπίτι, συνήθως το καλύτερο που έχετε να κάνετε είναι να μείνετε παρόντες και να το αφήσετε να περάσει. Είναι η ιδανική στιγμή να δείξετε στο παιδί ότι όλα τα συναισθήματά του είναι αποδεκτά και ότι τα έντονα ξεσπάσματά του δεν σας φοβίζουν ούτε σας ξεπερνούν. Όταν το παιδί βλέπει ότι είστε άνετοι με τις φωνές, τα κλάματα και τις έντονες αντιδράσεις του, λαμβάνει το πολύτιμο μήνυμα ότι είναι εντάξει να έχει μεγάλα συναισθήματα.
Να είστε παρόντες και υπομονετικοί Αν μπορείτε, καθίστε στο πάτωμα κοντά στο παιδί όταν ξεκινά το ξέσπασμα. Κοιτάξτε το, αλλά μην μιλήσετε και μην το αγγίξετε αμέσως. Για ένα παιδί που βρίσκεται σε έντονη συναισθηματική φόρτιση, αυτό μπορεί να είναι υπερβολικά διεγερτικό και, έτσι κι αλλιώς, δύσκολα θα ακούσει τι λέτε.
Μην κάνετε κάτι που να δείχνει ότι προσπαθείτε να σταματήσετε το ξέσπασμα. Απλώς παραμείνετε εκεί και προσπαθήστε να μείνετε ήρεμοι. Το βασικό μήνυμα είναι ότι τα έντονα συναισθήματά του είναι ασφαλή.
Μην το επισπεύδετε Τα μεγάλα συναισθήματα χρειάζονται χώρο για να εκφραστούν. Αν προσπαθήσετε να τα «κόψετε» τώρα, είναι πολύ πιθανό να εμφανιστούν αργότερα, ίσως στο διάδρομο του σούπερ μάρκετ αντί για το σαλόνι σας. Επίσης, όσο περισσότερο παρεμβαίνετε με λογικά επιχειρήματα ή ακόμα και με αγκαλιές, τόσο πιθανότερο είναι να παραταθεί το ξέσπασμα.
Όσο περιμένετε να ηρεμήσει, κρατήστε ήρεμο τόνο φωνής και χαλαρή στάση σώματος, ώστε να είναι ξεκάθαρο ότι δεν είστε θυμωμένοι, απλώς το φροντίζετε. Περιμένετε. Θα περάσει. Και την επόμενη φορά, προσπαθήστε να υπολογίζετε ένα επιπλέον δεκαπεντάλεπτο όταν πρέπει να βρίσκεστε κάπου συγκεκριμένη ώρα.
Προσφέρετε παρηγοριά όταν είναι έτοιμο Κάποια στιγμή θα δείτε ότι το ξέσπασμα αρχίζει να υποχωρεί. Το παιδί μπορεί ακόμα να κλαίει ή να γκρινιάζει, αλλά η ένταση έχει φύγει.
Τότε είναι η στιγμή να προσφέρετε παρηγοριά. Μπορεί απλώς να ανοίξετε τα χέρια σας, δείχνοντας ότι είστε διαθέσιμοι για αγκαλιές όταν το θελήσει. Δείξτε του ότι το αγαπάτε ό,τι κι αν γίνει, ακόμα κι όταν είναι τόσο θυμωμένο που κλωτσάει και ουρλιάζει στο πάτωμα.
Αναγνωρίστε τα συναισθήματά του Αφού το παιδί ηρεμήσει, μπορείτε να αναγνωρίσετε αυτό που ένιωσε. Πείτε κάτι όπως «Ήσουν πολύ θυμωμένος όταν σου είπα να μη σκαρφαλώνεις στον καναπέ». Είναι πιθανό να ξεκινήσουν ξανά τα δάκρυα καθώς ξαναζεί τη στιγμή, αλλά αυτό είναι εντάξει.
Είναι σημαντικό να βοηθήσετε το παιδί να ονομάσει το συναίσθημά του και να καταλάβει τι συνέβη. Μην το αναλύετε υπερβολικά, απλώς αναγνωρίστε τις πράξεις και τα συναισθήματά του.
Φυσικά, αυτή είναι η ιδανική συνθήκη, όπου μπορείτε να τα αφήσετε όλα και να είστε εκεί για το ξέσπασμα του παιδιού σας. Στην πραγματικότητα όμως, συχνά υπάρχει φαγητό στο μάτι ή ένα αδερφάκι που χρειάζεται βοήθεια, και αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό.
Young girl with head down and arms folded having tantrum
Πώς να διαχειριστείτε τα ξεσπάσματα σε δημόσιους χώρους
Ο τρόπος που θα αντιμετωπίσετε ένα ξέσπασμα εκτός σπιτιού εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσο σας επηρεάζουν τα βλέμματα των άλλων. Αν δεν σας ενοχλεί ιδιαίτερα, ίσως καταφέρετε να παραμείνετε ήρεμοι και να μείνετε δίπλα στο παιδί μέχρι να τελειώσει, είτε βρίσκεστε στο πάρκο είτε στο σούπερ μάρκετ.
Αν όμως, όπως πολλοί γονείς, τα δημόσια ξεσπάσματα σας αγχώνουν και ανεβάζουν παλμούς, τότε χρειάζεται μια διαφορετική προσέγγιση.
Αξιολογήστε την κατάσταση Πόσο έχει κλιμακωθεί το ξέσπασμα; Μπορεί ακόμα να αποτραπεί με έναν περισπασμό, ένα σνακ ή ένα αστείο; Πάρτε μια βαθιά ανάσα και σκεφτείτε το επόμενο βήμα. Αυτό θα μειώσει το δικό σας στρες και πιθανότατα θα βοηθήσει και το παιδί να ηρεμήσει.
Μεταφέρετε το παιδί σε ασφαλές μέρος Αν καταλάβετε ότι πρόκειται για έντονο ξέσπασμα που δεν μπορεί να σταματήσει, πηγαίνετε το παιδί σε ένα πιο ήσυχο και ιδιωτικό σημείο. Αυτό μπορεί να είναι μια ήσυχη γωνιά στο πάρκο ή ακόμα και η έξοδος από το κατάστημα.
Το σημαντικό είναι να μην το κάνετε με θυμό. Μην φύγετε βιαστικά λέγοντας ότι σας χαλάει τη μέρα, ακόμα κι αν πραγματικά χρειάζεστε ψώνια. Αντίθετα, πείτε του ότι θα πάτε κάπου ήσυχα για να είστε μαζί.
Περισπάστε το, αν χρειαστεί Στο σπίτι δεν συνιστάται ο περισπασμός για να σταματήσει ένα ξέσπασμα. Όταν όμως βρίσκεστε έξω, μερικές φορές είναι η πιο πρακτική λύση.
Αν το παιδί βρίσκεται στα πρώτα στάδια, προσπαθήστε να στρέψετε την προσοχή του αλλού. Στο πάρκο, δείξτε κάτι διασκεδαστικό που μπορείτε να κάνετε μαζί, όπως να πάτε στις κούνιες ή να ψάξετε για βελανίδια. Αν κάνετε δουλειές, ζητήστε τη βοήθειά του. Πείτε «Χμμ, δεν θυμάμαι πού έχουν το γάλα, λες να με βοηθήσεις να το βρούμε;» ή «Δεν ξέρω τι φρούτα να πάρω αυτή την εβδομάδα, λες να με βοηθήσει κάποιος να διαλέξω;».
Να περιμένετε ένα ξέσπασμα αργότερα Αν τελικά καταφέρετε να αποσπάσετε το παιδί και να αποφύγετε το ξέσπασμα, να ξέρετε ότι τα έντονα συναισθήματα δεν έχουν εξαφανιστεί. Κάποια στιγμή θα χρειαστεί να βγουν στην επιφάνεια. Είναι πολύ πιθανό να δείτε ένα ξέσπασμα αργότερα μέσα στη μέρα, ίσως για κάτι που σας φαίνεται ασήμαντο.
Όταν είστε στο σπίτι, προσπαθήστε να χαλαρώσετε και να το αφήσετε να συμβεί. Δεν αφορά το παγουρίνο ή το μικρό θέμα της στιγμής. Αφορά το ότι το παιδί κρατήθηκε όλο το πρωί έξω και τώρα χρειάζεται εκτόνωση.
Με τον καιρό, μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί να μάθει δεξιότητες ώστε να διαχειρίζεται τα συναισθήματά του χωρίς φωνές και πετάγματα αντικειμένων. Αυτό όμως είναι μια πολύ σταδιακή διαδικασία. Ξεκινήστε ονομάζοντας τα συναισθήματά του, μιλώντας για το τι κάνετε εσείς όταν νιώθετε λύπη ή θυμό και, πάνω απ’ όλα, με το να είστε παρόντες. Με τον χρόνο, αυτό θα οδηγήσει σε λιγότερα ξεσπάσματα και περισσότερες ουσιαστικές συζητήσεις καρδιάς.
"Η ζωή δεν θέλει πάντα κόπο, σίγουρα όμως θέλει τρόπο. Φυσικά για μένα το σημαντικότερο όλων είναι να έχω άμεση επικοινωνία μαζί σας, να μοιραζόμαστε συναισθήματα, χαρές, δυσκολίες και όλα αυτά που περιλαμβάνει το σημαντικό ταξίδι της μητρότητας και αν θέλετε να μαθαίνετε πρώτοι όσα σας αφορούν για εσάς και το παιδί σας, κάντε εγγραφή στο Newsletter μας!"