Γιατί η Gen Z δεν θεωρεί τον γάμο μέρος του «ονείρου» της

Οι παντρεμένοι Αμερικανοί τείνουν να είναι πιο εύποροι και πιο ευτυχισμένοι... . Πάντως η Gen Z, απομακρύνεται από τον θεσμό του γάμου.

Παραδοσιακά, το «American Dream» συνδεόταν με μια συγκεκριμένη πορεία ζωής: σπουδές στο πανεπιστήμιο, γάμος, αγορά σπιτιού και στη συνέχεια δημιουργία οικογένειας. Όμως για τη Gen Z, αυτή η διαδρομή δεν θεωρείται πλέον δεδομένη, με τον γάμο να χάνει έδαφος ως βασικός στόχος ζωής.

Ο γάμος δεν είναι πλέον προτεραιότητα για πολλούς νέους

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα των CNBC και SurveyMonkey με 4.130 συμμετέχοντες, ο γάμος κατατάσσεται ανάμεσα στους λιγότερο σημαντικούς δείκτες για το αν κάποιος θεωρεί ότι έχει πετύχει το «Αμερικανικό Όνειρο», πολύ πίσω από τη οικονομική σταθερότητα, την ιδιοκατοίκηση και τη γενική ευτυχία.

Μόλις το 37% των νέων της Gen Z θεωρεί τον γάμο βασικό στοιχείο της προσωπικής επιτυχίας. Την ίδια στιγμή, στοιχεία του Pew Research Center δείχνουν ότι ενώ το 67% των μαθητών λυκείου στις ΗΠΑ το 2023 δήλωνε ότι πιθανότατα θα παντρευτεί κάποια στιγμή, το ποσοστό αυτό έχει μειωθεί σημαντικά από το 80% το 1993.

Αν και η Gen Z είναι ακόμη πολύ νέα, ηλικιακά από 14 έως 29 ετών, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η μειωμένη επιθυμία για γάμο μπορεί να έχει συνέπειες στο μέλλον, όπως μεγαλύτερη οικονομική πίεση ή ακόμη και μοναξιά.

Σύμφωνα με στοιχεία της Αμερικανικής Στατιστικής Υπηρεσίας, οι άγαμοι κάτω των 35 ετών έχουν σαφώς χαμηλότερη μέση καθαρή περιουσία (περίπου 22.000 δολάρια για άνδρες και 9.000 για γυναίκες), σε σύγκριση με τα παντρεμένα ζευγάρια, των οποίων η μέση περιουσία αγγίζει τα 114.000 δολάρια.

Παράλληλα, το 61% των παντρεμένων δηλώνει ότι «ανθίζει» στη ζωή του, έναντι μόλις 45% όσων δεν έχουν παντρευτεί ποτέ, σύμφωνα με έρευνα της Gallup.

«Η αγάπη σε στηρίζει σε όλα» λένε οι ειδικοί

Όπως σημειώνει ο κλινικός ψυχολόγος και ειδικός στις σχέσεις John Gottman, «τα δεδομένα δείχνουν ξεκάθαρα ότι όταν έχεις έναν άνθρωπο που αγαπάς και σε αγαπά, είσαι πολύ καλύτερα στη ζωή».

Ο ίδιος εξηγεί ότι οι νέες γενιές αντιμετωπίζουν τον γάμο περισσότερο ως «κορυφή» της ζωής τους, παρά ως αφετηρία, επιλέγοντας πρώτα να χτίσουν προσωπική και επαγγελματική ανεξαρτησία.

Γιατί οι νέοι απομακρύνονται από τον γάμο

Παρά το γεγονός ότι η οικονομική σταθερότητα και η ευτυχία συνδέονται συχνά με τον γάμο, τα ποσοστά γάμων στις ΗΠΑ έχουν μειωθεί από το 1980, ενώ η χώρα καταγράφει πλέον από τα χαμηλότερα επίπεδα ευτυχίας στους νέους παγκοσμίως, σύμφωνα με την World Happiness Report 2026.

Ένας βασικός παράγοντας είναι και η αίσθηση μοναξιάς: μόλις το 17% των νέων κάτω των 30 δηλώνει ότι νιώθει βαθιά συνδεδεμένο με μια κοινότητα, σύμφωνα με έρευνα του Harvard Kennedy School. Η μειωμένη κοινωνική επαφή περιορίζει και τις πιθανότητες δημιουργίας σταθερών σχέσεων.

Παράλληλα, η εκπαιδευτική και οικονομική ανισορροπία μεταξύ των φύλων φαίνεται να επηρεάζει τις επιλογές. Οι γυναίκες πλέον υπερτερούν σε ποσοστά πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, ενώ η οικονομική θέση των ανδρών χωρίς πτυχίο έχει επιδεινωθεί, περιορίζοντας το «ταίριασμα» στην αγορά σχέσεων.

Οι κοινωνικές αλλαγές και η νέα στάση απέναντι στις σχέσεις

Ορισμένοι ειδικοί αναφέρουν επίσης την άνοδο διαδικτυακών χώρων με τοξικές αντιλήψεις γύρω από τις σχέσεις και τα φύλα, κάτι που επιβαρύνει περαιτέρω το κλίμα εμπιστοσύνης ανάμεσα στους νέους.

Ταυτόχρονα, οι γυναίκες σήμερα έχουν μεγαλύτερη οικονομική ανεξαρτησία από ποτέ, ενώ η μισθολογική διαφορά με τους άνδρες έχει μειωθεί σημαντικά, γεγονός που τους επιτρέπει να ζουν και να εξελίσσονται χωρίς να θεωρούν τον γάμο απαραίτητο βήμα.

«Μπορώ να είμαι ευτυχισμένη και χωρίς γάμο»

Η 25χρονη Isabel Crawford από τη Νέα Υόρκη εξηγεί πως μεγαλώνοντας θεωρούσε δεδομένο ότι θα ακολουθήσει την παραδοσιακή πορεία ζωής. Όμως, βλέποντας ανεξάρτητες γυναίκες να ζουν ολοκληρωμένες ζωές, αποφάσισε να απομακρυνθεί από την ιδέα του γάμου.

«Δεν είναι πουθενά γραμμένο ότι οι γυναίκες πρέπει να θυσιάζονται στον γάμο, αλλά αυτό συμβαίνει ξανά και ξανά», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ο γάμος δεν εγκαταλείπεται, απλώς μετατίθεται

Παρά την αλλαγή στάσης, πολλοί νέοι εξακολουθούν να παντρεύονται, απλώς σε μεγαλύτερη ηλικία. Ο γάμος πλέον δεν αποτελεί αφετηρία ζωής αλλά αποτέλεσμα προσωπικής ωρίμανσης και επιλογής.

Η μέση ηλικία πρώτου γάμου στις ΗΠΑ έχει αυξηθεί σημαντικά: περίπου 28 ετών για τις γυναίκες και 31 για τους άνδρες το 2025, από 22 και 24 αντίστοιχα το 1980.

Τα οικονομικά οφέλη του γάμου και οι νέες ισορροπίες

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η καθυστέρηση του γάμου μπορεί να στερήσει από τα ζευγάρια σημαντικά οικονομικά πλεονεκτήματα, όπως κοινή φορολογική δήλωση ή παροχές κοινωνικής ασφάλισης. Ωστόσο, υπογραμμίζουν ότι η οικονομική ανεξαρτησία πριν τον γάμο μπορεί να κάνει πιο δύσκολη τη δημιουργία κοινών στόχων αργότερα.

«Η ζωή δεν χρειάζεται απαραίτητα γάμο για να είναι πλήρης»

Η Gen Z φαίνεται να επαναπροσδιορίζει τι σημαίνει επιτυχία. Για πολλούς νέους, το «American Dream» δεν περνά απαραίτητα μέσα από τον γάμο, αλλά μέσα από την προσωπική ισορροπία, την οικονομική ανεξαρτησία και τις βαθιές φιλικές σχέσεις.

Όπως λέει χαρακτηριστικά η Crawford, η συναισθηματική της πληρότητα προέρχεται κυρίως από τις φιλικές της σχέσεις:

«Έχω ζήσει τόσα πολλά από τις γυναίκες στη ζωή μου και δεν μπορώ να φανταστώ έναν άντρα να μπορεί να συγκριθεί με αυτό που μου προσφέρουν οι φίλες μου».

Πηγή: CNBC